26 ΙΟΥΝΙΟΥ 2022
ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ
Η σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Κατά των Ναρκωτικών και της Παράνομης Διακίνησης τους συναντά την ελληνική κοινωνία μουδιασμένη, αφενός παρατηρητή της σφοδρής γεωπολιτικής έντασης που εξελίσσεται στη «γειτονιά» μας, με ότι αυτό συνεπάγεται στο αίσθημα ανασφάλειας και αβεβαιότητας όλων, και αφετέρου αντιμέτωπη με την συνεχιζόμενη υγειονομική κρίση που επιμένει πλήττοντας αποφασιστικά τη φαντασίωση (παντοδυναμίας) της οριστικής απαλλαγής απ’ αυτήν σύντομα.
Πέραν όμως των ενεστωτικών εξωτερικών συνθηκών που ομολογουμένως λειτουργούν επιβαρυντικά στην ψυχική μας ζωή και λειτουργία, μεγεθύνοντας την ατομική και κοινωνική δυσφορία και δημιουργώντας έφορο έδαφος για την στροφή στις απανταχού εξαρτήσεις, ήδη αρκετές δεκαετίες τώρα ευρύτερες ιστορικές και κοινωνικοπολιτικές αλλαγές στο δυτικό κόσμο φαίνεται να ευνοούν την «εθιστική λύση» στις προκλήσεις και στις αντιξοότητες του ζην.
Σταχυολογώντας ορισμένες από αυτές, θα υποστηρίζαμε ότι η επικράτηση του ατομικισμού στη μεταμοντέρνα κοινωνία, η έκπτωση της πατρικής λειτουργίας, η χρεοκοπία των ορίων στην ανατροφή των παιδιών στο όνομα μιας φαντασιακής ελευθερίας, ο εξοβελισμός της σκέψης έναντι της δράσης που αποσκοπεί στην αναζήτηση της άμεσης εκφόρτισης και στην αποφυγή της όποιας ψυχικής επεξεργασίας, ο καταναλωτισμός, η εργασιακή επισφάλεια, το διάχυτο άγχος, η ρευστότητα και η βία στις ανθρώπινες σχέσεις κ.α. συμβάλλουν αποφασιστικά στους όρους εγκατάστασης της εξάρτησης από τα απανταχού εθιστικά (καταναλωτικά) αντικείμενα – gadget, συμπεριλαμβανομένων των τοξικών ουσιών που υπόσχονται άμεση ανακούφιση μέσα από τον περιορισμό των εντάσεων.
Οι σημερινές συνθήκες λοιπόν κυοφορούν σε σημαντικό βαθμό τους όρους πραγματοποίησης μια «φυγής» από την πραγματικότητα μέσα από τις εξαρτήσεις, ιδιαίτερα για τις πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού, τους εφήβους και τους νεαρούς ενήλικες που βιώνουν πιο έντονα την δυσφορία απέναντι στον εαυτό τους και στον κόσμο που τους περιβάλλει. Ως εκ τούτου, καθίσταται αναγκαίος από την πλευρά της πολιτείας ο σχεδιασμός κατάλληλων πολιτικών ολιστικής αντιμετώπισης του φαινομένου της εξάρτησης, με ανάπτυξη προγραμμάτων απεξάρτησης, μείωσης της βλάβης, κοινωνικής επανένταξης και πρωτίστως προγραμμάτων πρόληψης με στόχο την ευαισθητοποίηση, την επιμόρφωση και την κινητοποίηση όλων στον άνισο αγώνα απέναντι στις σειρήνες του εθισμού.
Η πρόληψη σήμερα, λαμβάνοντας υπόψη τις δυσκολίες που ενυπάρχουν στο διάβημα της, δύναται να αποτελέσει, ως βιωματική ζωντανή εμπειρία, μια ευκαιρία διαφοροποίησης και ανοίγματος στο νόημα, που εμπνέεται από τις αξίες της προσφοράς και της αλληλεγγύης και έχει ως αφετηρία μια ελπιδοφόρα νέα ανθρώπινη σχέση, στοχεύοντας, μεταξύ άλλων, στην καλλιέργεια της αναστοχαστικής λειτουργίας του ατόμου, και εστιάζοντας στην υποκειμενική διάσταση της εξαρτητικής διαδικασίας, στην αυτογνωσία έναντι της απόλαυσης, στη σύνδεση των κομματιών της προσωπικής του ιστορίας που το σπρώχνουν στον εθισμό.
Κωνσταντίνου Ευάγγελος, Κοινωνικός Ψυχολόγος MSc), Ψυχαναλυτικός Ψυχοθεραπευτής, Επιστημονικός Υπεύθυνος του Κέντρου Πρόληψης Εξαρτήσεων ”ΗΛΙΟΣ”